Gezonken als een baksteen

In 2002 werden er op de bodem van het Hoornse Hop, een deel van het Markermeer ten zuiden van Hoorn, de resten gevonden van een onbekend schip. Onderzoek door duikende leden van de Historische vereniging de Suyder Cogge wees uit dat het ging om een vrachtschip geladen met duizenden gele baksteentjes, dakpannen, plavuizen en een groot aantal fraaie witte borden, waarvan enkele waren voorzien van de tekst "Makkum 1752."
Nauwkeurige sonarmetingen lieten de kenmerkende vormen van een tjalk zien, een type dat eeuwenlang een alledaagse verschijning op de Zuiderzee was geweest. De lading maakte het aannemelijk dat het schip uit Friesland afkomstig was of in ieder geval daar was geladen. Over de precieze herkomst was echter niets terug te vinden in het wrak.

Lange tijd leek het alsof het verhaal van dit anonieme schip verder onbekend zou blijven. In 2010 echter werd een klein stukje tekst uit 1752 gevonden, waarin het vergaan van het schip wordt beschreven. Het vrachtschip bleek de tjalk van de Friese schipper Karsten Hoytes te zijn, afkomstig uit Makkum. Het schip verging onder onopgehelderde omstandigheden in de nacht van 2 op 3 november 1752 in het zicht van de Hoornse haven.

Het wrak, gecombineerd met de nu bekende historie daarvan, biedt een unieke kijk op de handelsrelaties tussen Friesland en Hoorn, bovendien geeft het een glimp van de historische rijkdom die nog over de bodem van de voormalige Zuiderzee verspreid moet liggen.

Over de vondst van het wrak en de daarop volgende onderzoeken is door de Stichting Archeologie West-Friesland een boek uitgegeven met de titel "Gezonken als een baksteen." Dit boek vormt de inhoudelijke basis van de tentoonstelling. Daarnaast bevat de tentoonstelling geborgen delen van de oorspronkelijke lading, scheepsmodellen, kaarten, aardewerk en andere voorwerpen die het dramatische verhaal van dit schip laten zien. Tegelijk vertellen zij over de anonieme, dagelijkse praktijk van de scheepvaart over de Zuiderzee.

De tentoonstelling loopt van 25 april tot en met 2 juli 2011.

Voor meer informatie over de tentoonstelling kunt u contact opnemen met Jelle Koenen op telefoonnummer 0515 - 41 40 57 of via de E-mail: Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft Javascript nodig om het te kunnen zien.

© 2009 Fries Scheepvaartmuseum - Een museum site van Pictura