Resultaat

• grid
• galerij
• lijst

1. • 
     • detail fsm:col1:dat2836:FSM-1982-303
   • Titel Een half paar schaatshouten van Friese doorlopers van J. Nooitgedagt, IJlst.
   • Vervaardiger Nooitgedagt, J.
   • Objectnummer 1982-303
   • Periode van 1950
   • Periode tot 1965
   • Beschrijving Een half paar schaatshouten van Friese doorlopers. Ruw voorgezaagde vorm. Tweede bewerkingsfase: de krul is links en rechts uitgezaagd en is verder afgetekend.
   • Achtergrondinformatie De schaatshouten zijn afkomstig uit de fabriek van J. Nooitgedagt te IJlst. Jan Nooitgedagt (1840-1920) was de grondlegger van de schaatsen- en gereedschapfabriek Nooitgedagt te IJlst. In 1865 kocht hij een smederij en begon daar schaatsen en schaven te maken. De vier zonen van Nooitgedagt werkten ook in het bedrijf: Jarig (1866-1942), Aldert (1871-1929), Tymen (1873-1957) en Jentje (1878-1935). Tegen het einde van de 19de eeuw gingen de zaken goed. In 1893 werd een nieuwe fabriek gebouwd. In 1900 had Nooitgedagt circa 50 man personeel in dienst. De vier zonen maakten studiereizen naar Frankrijk, Engeland en Zweden om op de hoogte te blijven van de nieuwste materialen en productietechnieken. Rond 1900 trad vader Jan uit het bedrijf en namen de vier zonen het bedrijf over. Zij bleven voornamelijk schaatsen en gereedschappen maken. Rond 1935 namen twee kleinzonen van Jan Nooitgedagt het bedrijf over: Jan Jarigs (1893-1945), Jan Alderts (1897-1982). In 1945 kwam Tjitte Jentjes (1917-1988) op de afdeling hout. In 1950 kwamen Jarich Jans (geboren 1922) op de afdeling kantoor en Aldert Jans (geboren 1926) op de afdeling metaal. In 1965 werd de productie van schaatsen gestopt. In 1972 stopte de prodcutie van houten speelgoed. De productie van de steekbeitel werd toen sterkt opgevoerd. Begin jaren negentig kreeg het familiebedrijf een forse klap te verwerken; de grote Zweedse afnemer kocht een beitelfabriek op en zegde het contract met Nooitgedagt op. In 1991 werd er nog een nieuw fabriekspand geopend. Het bedrijf legde zich volledig toe op de metaalproductie. Wybrand Jan Attema, achterkleinzoon van de oprichter Jan Nooitgedagt, ging rond 1995 met pensioen. Er was in de familie geen opvolger. Het bedrijf werd verkocht aan Record Holding te Sheffield. De verwachting dat dit bedrijf de metaalproductie van Sheffield naar IJlst zou verplaatsen, kwam niet uit. Record werd overgenomen door de American Tool Company en dat werd weer ingelijfd in Newell Rubbermaid. IJlst raakte uit beeld. In 2003 sloot de fabriek., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 136-139.
2. • 
     • detail fsm:col1:dat2837:FSM-N-127
   • Titel Een paar Friese schaatsen zonder merk.
   • Vervaardiger onbekend
   • Objectnummer N-127
   • Periode van 1850
   • Periode tot 1900
   • Beschrijving Een paar Friese schaatsen. Lange halzen met platte koppen. De voorkanten van de schaatsijzers zijn versierd met een knopje. Montuur: van een der schaatsen ontbreekt het hakleer. In de houten zijn de letters van de eigenaars gekerfd: 'PK'.
   • Achtergrondinformatie De herkomst (vervaardiger en eigenaar) van de schaatsen is niet bekend.
3. • 
     • detail fsm:col1:dat2839:FSM-1982-306
   • Titel Acht schenkels van Friese doorlopers van het merk J. Nooitgedagt, IJlst.
   • Vervaardiger Nooitgedagt, J.
   • Objectnummer 1982-306
   • Periode van 1900
   • Periode tot 1935
   • Beschrijving Acht schenkels voor Friese doorlopers.
   • Achtergrondinformatie Jan Nooitgedagt (1840-1920) was de grondlegger van de schaatsen- en gereedschapfabriek Nooitgedagt te IJlst. In 1865 kocht hij een smederij en begon daar schaatsen en schaven te maken. De vier zonen van Nooitgedagt werkten ook in het bedrijf: Jarig (1866-1942), Aldert (1871-1929), Tymen (1873-1957) en Jentje (1878-1935). Tegen het einde van de 19de eeuw gingen de zaken goed. In 1893 werd een nieuwe fabriek gebouwd. In 1900 had Nooitgedagt circa 50 man personeel in dienst. De vier zonen maakten studiereizen naar Frankrijk, Engeland en Zweden om op de hoogte te blijven van de nieuwste materialen en productietechnieken. Rond 1900 trad vader Jan uit het bedrijf en namen de vier zonen het bedrijf over. Zij bleven voornamelijk schaatsen en gereedschappen maken. Rond 1935 namen twee kleinzonen van Jan Nooitgedagt het bedrijf over: Jan Jarigs (1893-1945), Jan Alderts (1897-1982). In 1945 kwam Tjitte Jentjes (1917-1988) op de afdeling hout. In 1950 kwamen Jarich Jans (geboren 1922) op de afdeling kantoor en Aldert Jans (geboren 1926) op de afdeling metaal. In 1965 werd de productie van schaatsen gestopt. In 1972 stopte de prodcutie van houten speelgoed. De productie van de steekbeitel werd toen sterkt opgevoerd. Begin jaren negentig kreeg het familiebedrijf een forse klap te verwerken; de grote Zweedse afnemer kocht een beitelfabriek op en zegde het contract met Nooitgedagt op. In 1991 werd er nog een nieuw fabriekspand geopend. Het bedrijf legde zich volledig toe op de metaalproductie. Wybrand Jan Attema, achterkleinzoon van de oprichter Jan Nooitgedagt, ging rond 1995 met pensioen. Er was in de familie geen opvolger. Het bedrijf werd verkocht aan Record Holding te Sheffield. De verwachting dat dit bedrijf de metaalproductie van Sheffield naar IJlst zou verplaatsen, kwam niet uit. Record werd overgenomen door de American Tool Company en dat werd weer ingelijfd in Newell Rubbermaid. IJlst raakte uit beeld. In 2003 sloot de fabriek., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 136-139.
4. • 
     • detail fsm:col1:dat2840:FSM-1982-307
   • Titel Miniatuur schenkel voor een Friese schaats.
   • Vervaardiger Nooitgedagt, J.
   • Objectnummer 1982-307
   • Periode van 1900
   • Periode tot 1950
   • Beschrijving Een miniatuur schenkel voor een Friese schaats (gewone IJlster schaats).
   • Achtergrondinformatie De miniatuur-schenkel is afkomstig uit de fabriek van J. Nooitgedagt te IJlst. Jan Nooitgedagt (1840-1920) was de grondlegger van de schaatsen- en gereedschapfabriek Nooitgedagt te IJlst. In 1865 kocht hij een smederij en begon daar schaatsen en schaven te maken. De vier zonen van Nooitgedagt werkten ook in het bedrijf: Jarig (1866-1942), Aldert (1871-1929), Tymen (1873-1957) en Jentje (1878-1935). Tegen het einde van de 19de eeuw gingen de zaken goed. In 1893 werd een nieuwe fabriek gebouwd. In 1900 had Nooitgedagt circa 50 man personeel in dienst. De vier zonen maakten studiereizen naar Frankrijk, Engeland en Zweden om op de hoogte te blijven van de nieuwste materialen en productietechnieken. Rond 1900 trad vader Jan uit het bedrijf en namen de vier zonen het bedrijf over. Zij bleven voornamelijk schaatsen en gereedschappen maken. Rond 1935 namen twee kleinzonen van Jan Nooitgedagt het bedrijf over: Jan Jarigs (1893-1945), Jan Alderts (1897-1982). In 1945 kwam Tjitte Jentjes (1917-1988) op de afdeling hout. In 1950 kwamen Jarich Jans (geboren 1922) op de afdeling kantoor en Aldert Jans (geboren 1926) op de afdeling metaal. In 1965 werd de productie van schaatsen gestopt. In 1972 stopte de prodcutie van houten speelgoed. De productie van de steekbeitel werd toen sterkt opgevoerd. Begin jaren negentig kreeg het familiebedrijf een forse klap te verwerken; de grote Zweedse afnemer kocht een beitelfabriek op en zegde het contract met Nooitgedagt op. In 1991 werd er nog een nieuw fabriekspand geopend. Het bedrijf legde zich volledig toe op de metaalproductie. Wybrand Jan Attema, achterkleinzoon van de oprichter Jan Nooitgedagt, ging rond 1995 met pensioen. Er was in de familie geen opvolger. Het bedrijf werd verkocht aan Record Holding te Sheffield. De verwachting dat dit bedrijf de metaalproductie van Sheffield naar IJlst zou verplaatsen, kwam niet uit. Record werd overgenomen door de American Tool Company en dat werd weer ingelijfd in Newell Rubbermaid. IJlst raakte uit beeld. In 2003 sloot de fabriek., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 136-139.
5. • 
     • detail fsm:col1:dat2844:FSM-1982-287
   • Titel Een paar baanschaatsen zonder merk.
   • Vervaardiger onbekend
   • Objectnummer 1982-287
   • Periode van 1925
   • Periode tot 1950
   • Beschrijving Een paar baanschaatsen. Schenkel bestaat uit twee gedeelten. Het hout is afgeleid van de IJlsterschaats met veiligheidskrul en uitgewerkt voetblad. Van het montuur resteren alleen het teenleer.
   • Achtergrondinformatie De baanschaatsen zijn afkomstig uit de fabriek van J. Nooitgedagt te IJlst. Jan Nooitgedagt (1840-1920) was de grondlegger van de schaatsen- en gereedschapfabriek Nooitgedagt te IJlst. In 1865 kocht hij een smederij en begon daar schaatsen en schaven te maken. De vier zonen van Nooitgedagt werkten ook in het bedrijf: Jarig (1866-1942), Aldert (1871-1929), Tymen (1873-1957) en Jentje (1878-1935). Tegen het einde van de 19de eeuw gingen de zaken goed. In 1893 werd een nieuwe fabriek gebouwd. In 1900 had Nooitgedagt circa 50 man personeel in dienst. De vier zonen maakten studiereizen naar Frankrijk, Engeland en Zweden om op de hoogte te blijven van de nieuwste materialen en productietechnieken. Rond 1900 trad vader Jan uit het bedrijf en namen de vier zonen het bedrijf over. Zij bleven voornamelijk schaatsen en gereedschappen maken. Rond 1935 namen twee kleinzonen van Jan Nooitgedagt het bedrijf over: Jan Jarigs (1893-1945), Jan Alderts (1897-1982). In 1945 kwam Tjitte Jentjes (1917-1988) op de afdeling hout. In 1950 kwamen Jarich Jans (geboren 1922) op de afdeling kantoor en Aldert Jans (geboren 1926) op de afdeling metaal. In 1965 werd de productie van schaatsen gestopt. In 1972 stopte de prodcutie van houten speelgoed. De productie van de steekbeitel werd toen sterkt opgevoerd. Begin jaren negentig kreeg het familiebedrijf een forse klap te verwerken; de grote Zweedse afnemer kocht een beitelfabriek op en zegde het contract met Nooitgedagt op. In 1991 werd er nog een nieuw fabriekspand geopend. Het bedrijf legde zich volledig toe op de metaalproductie. Wybrand Jan Attema, achterkleinzoon van de oprichter Jan Nooitgedagt, ging rond 1995 met pensioen. Er was in de familie geen opvolger. Het bedrijf werd verkocht aan Record Holding te Sheffield. De verwachting dat dit bedrijf de metaalproductie van Sheffield naar IJlst zou verplaatsen, kwam niet uit. Record werd overgenomen door de American Tool Company en dat werd weer ingelijfd in Newell Rubbermaid. IJlst raakte uit beeld. In 2003 sloot de fabriek., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 136-139.
6. • 
     • detail fsm:col1:dat2845:FSM-1982-317
   • Titel Een paar Hollandse krulschaatsen van het Linschoten type.
   • Vervaardiger onbekend
   • Objectnummer 1982-317
   • Periode van 1850
   • Periode tot 1875
   • Beschrijving Een paar Hollandse krulschaatsen van het Linschoten-type: vioolvormige voetstapel en onbeklede hals.
   • Achtergrondinformatie De schaatsen zijn afkomstig uit de fabriek van J. Nooitgedagt te IJlst. Jan Nooitgedagt (1840-1920) was de grondlegger van de schaatsen- en gereedschapfabriek Nooitgedagt te IJlst. In 1865 kocht hij een smederij en begon daar schaatsen en schaven te maken. De vier zonen van Nooitgedagt werkten ook in het bedrijf: Jarig (1866-1942), Aldert (1871-1929), Tymen (1873-1957) en Jentje (1878-1935). Tegen het einde van de 19de eeuw gingen de zaken goed. In 1893 werd een nieuwe fabriek gebouwd. In 1900 had Nooitgedagt circa 50 man personeel in dienst. De vier zonen maakten studiereizen naar Frankrijk, Engeland en Zweden om op de hoogte te blijven van de nieuwste materialen en productietechnieken. Rond 1900 trad vader Jan uit het bedrijf en namen de vier zonen het bedrijf over. Zij bleven voornamelijk schaatsen en gereedschappen maken. Rond 1935 namen twee kleinzonen van Jan Nooitgedagt het bedrijf over: Jan Jarigs (1893-1945), Jan Alderts (1897-1982). In 1945 kwam Tjitte Jentjes (1917-1988) op de afdeling hout. In 1950 kwamen Jarich Jans (geboren 1922) op de afdeling kantoor en Aldert Jans (geboren 1926) op de afdeling metaal. In 1965 werd de productie van schaatsen gestopt. In 1972 stopte de prodcutie van houten speelgoed. De productie van de steekbeitel werd toen sterkt opgevoerd. Begin jaren negentig kreeg het familiebedrijf een forse klap te verwerken; de grote Zweedse afnemer kocht een beitelfabriek op en zegde het contract met Nooitgedagt op. In 1991 werd er nog een nieuw fabriekspand geopend. Het bedrijf legde zich volledig toe op de metaalproductie. Wybrand Jan Attema, achterkleinzoon van de oprichter Jan Nooitgedagt, ging rond 1995 met pensioen. Er was in de familie geen opvolger. Het bedrijf werd verkocht aan Record Holding te Sheffield. De verwachting dat dit bedrijf de metaalproductie van Sheffield naar IJlst zou verplaatsen, kwam niet uit. Record werd overgenomen door de American Tool Company en dat werd weer ingelijfd in Newell Rubbermaid. IJlst raakte uit beeld. In 2003 sloot de fabriek., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 136-139.
7. • 
     • detail fsm:col1:dat2847:FSM-1982-318
   • Titel Grote Friese schaats: reclame-object van J. Nooitgedagt, IJlst.
   • Vervaardiger Nooitgedagt, J.
   • Objectnummer 1982-318
   • Periode van 1900
   • Periode tot 1950
   • Beschrijving Groot exemplaar van een Friese schaats (gewone IJlster schaats). Reclame-object van J. Nooitgedagt te IJlst. Voorzien van twee singelbanden op de plaats van het leerbeslag.
   • Achtergrondinformatie De reclameschaats is afkomstig uit de fabriek van J. Nooitgedagt te IJlst. Jan Nooitgedagt (1840-1920) was de grondlegger van de schaatsen- en gereedschapfabriek Nooitgedagt te IJlst. In 1865 kocht hij een smederij en begon daar schaatsen en schaven te maken. De vier zonen van Nooitgedagt werkten ook in het bedrijf: Jarig (1866-1942), Aldert (1871-1929), Tymen (1873-1957) en Jentje (1878-1935). Tegen het einde van de 19de eeuw gingen de zaken goed. In 1893 werd een nieuwe fabriek gebouwd. In 1900 had Nooitgedagt circa 50 man personeel in dienst. De vier zonen maakten studiereizen naar Frankrijk, Engeland en Zweden om op de hoogte te blijven van de nieuwste materialen en productietechnieken. Rond 1900 trad vader Jan uit het bedrijf en namen de vier zonen het bedrijf over. Zij bleven voornamelijk schaatsen en gereedschappen maken. Rond 1935 namen twee kleinzonen van Jan Nooitgedagt het bedrijf over: Jan Jarigs (1893-1945), Jan Alderts (1897-1982). In 1945 kwam Tjitte Jentjes (1917-1988) op de afdeling hout. In 1950 kwamen Jarich Jans (geboren 1922) op de afdeling kantoor en Aldert Jans (geboren 1926) op de afdeling metaal. In 1965 werd de productie van schaatsen gestopt. In 1972 stopte de prodcutie van houten speelgoed. De productie van de steekbeitel werd toen sterkt opgevoerd. Begin jaren negentig kreeg het familiebedrijf een forse klap te verwerken; de grote Zweedse afnemer kocht een beitelfabriek op en zegde het contract met Nooitgedagt op. In 1991 werd er nog een nieuw fabriekspand geopend. Het bedrijf legde zich volledig toe op de metaalproductie. Wybrand Jan Attema, achterkleinzoon van de oprichter Jan Nooitgedagt, ging rond 1995 met pensioen. Er was in de familie geen opvolger. Het bedrijf werd verkocht aan Record Holding te Sheffield. De verwachting dat dit bedrijf de metaalproductie van Sheffield naar IJlst zou verplaatsen, kwam niet uit. Record werd overgenomen door de American Tool Company en dat werd weer ingelijfd in Newell Rubbermaid. IJlst raakte uit beeld. In 2003 sloot de fabriek., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 136-139.
8. • 
     • detail fsm:col1:dat2848:FSM-1982-319
   • Titel Grote Friese jongensnoor: reclame-object van J. Nooitgedagt, IJlst.
   • Vervaardiger Nooitgedagt, J.
   • Objectnummer 1982-319
   • Periode van 1900
   • Periode tot 1935
   • Beschrijving Groot exemplaar van een Friese jongensnoor. Reclame-object van J. Nooitgedagt te IJlst. De schenkel is van hout gemaakt.
   • Achtergrondinformatie Jan Nooitgedagt (1840-1920) was de grondlegger van de schaatsen- en gereedschapfabriek Nooitgedagt te IJlst. In 1865 kocht hij een smederij en begon daar schaatsen en schaven te maken. De vier zonen van Nooitgedagt werkten ook in het bedrijf: Jarig (1866-1942), Aldert (1871-1929), Tymen (1873-1957) en Jentje (1878-1935). Tegen het einde van de 19de eeuw gingen de zaken goed. In 1893 werd een nieuwe fabriek gebouwd. In 1900 had Nooitgedagt circa 50 man personeel in dienst. De vier zonen maakten studiereizen naar Frankrijk, Engeland en Zweden om op de hoogte te blijven van de nieuwste materialen en productietechnieken. Rond 1900 trad vader Jan uit het bedrijf en namen de vier zonen het bedrijf over. Zij bleven voornamelijk schaatsen en gereedschappen maken. Rond 1935 namen twee kleinzonen van Jan Nooitgedagt het bedrijf over: Jan Jarigs (1893-1945), Jan Alderts (1897-1982). In 1945 kwam Tjitte Jentjes (1917-1988) op de afdeling hout. In 1950 kwamen Jarich Jans (geboren 1922) op de afdeling kantoor en Aldert Jans (geboren 1926) op de afdeling metaal. In 1965 werd de productie van schaatsen gestopt. In 1972 stopte de prodcutie van houten speelgoed. De productie van de steekbeitel werd toen sterkt opgevoerd. Begin jaren negentig kreeg het familiebedrijf een forse klap te verwerken; de grote Zweedse afnemer kocht een beitelfabriek op en zegde het contract met Nooitgedagt op. In 1991 werd er nog een nieuw fabriekspand geopend. Het bedrijf legde zich volledig toe op de metaalproductie. Wybrand Jan Attema, achterkleinzoon van de oprichter Jan Nooitgedagt, ging rond 1995 met pensioen. Er was in de familie geen opvolger. Het bedrijf werd verkocht aan Record Holding te Sheffield. De verwachting dat dit bedrijf de metaalproductie van Sheffield naar IJlst zou verplaatsen, kwam niet uit. Record werd overgenomen door de American Tool Company en dat werd weer ingelijfd in Newell Rubbermaid. IJlst raakte uit beeld. In 2003 sloot de fabriek., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 136-139.
9. • 
     • detail fsm:col1:dat2849:FSM-1982-320
   • Titel Een paar noren van het merk J. Nooitgedagt, IJlst.
   • Vervaardiger Nooitgedagt, J.
   • Objectnummer 1982-320
   • Periode van 1935
   • Periode tot 1965
   • Beschrijving Een paar Noren van het type HAMAR.
   • Achtergrondinformatie Jan Nooitgedagt (1840-1920) was de grondlegger van de schaatsen- en gereedschapfabriek Nooitgedagt te IJlst. In 1865 kocht hij een smederij en begon daar schaatsen en schaven te maken. De vier zonen van Nooitgedagt werkten ook in het bedrijf: Jarig (1866-1942), Aldert (1871-1929), Tymen (1873-1957) en Jentje (1878-1935). Tegen het einde van de 19de eeuw gingen de zaken goed. In 1893 werd een nieuwe fabriek gebouwd. In 1900 had Nooitgedagt circa 50 man personeel in dienst. De vier zonen maakten studiereizen naar Frankrijk, Engeland en Zweden om op de hoogte te blijven van de nieuwste materialen en productietechnieken. Rond 1900 trad vader Jan uit het bedrijf en namen de vier zonen het bedrijf over. Zij bleven voornamelijk schaatsen en gereedschappen maken. Rond 1935 namen twee kleinzonen van Jan Nooitgedagt het bedrijf over: Jan Jarigs (1893-1945), Jan Alderts (1897-1982). In 1945 kwam Tjitte Jentjes (1917-1988) op de afdeling hout. In 1950 kwamen Jarich Jans (geboren 1922) op de afdeling kantoor en Aldert Jans (geboren 1926) op de afdeling metaal. In 1965 werd de productie van schaatsen gestopt. In 1972 stopte de prodcutie van houten speelgoed. De productie van de steekbeitel werd toen sterkt opgevoerd. Begin jaren negentig kreeg het familiebedrijf een forse klap te verwerken; de grote Zweedse afnemer kocht een beitelfabriek op en zegde het contract met Nooitgedagt op. In 1991 werd er nog een nieuw fabriekspand geopend. Het bedrijf legde zich volledig toe op de metaalproductie. Wybrand Jan Attema, achterkleinzoon van de oprichter Jan Nooitgedagt, ging rond 1995 met pensioen. Er was in de familie geen opvolger. Het bedrijf werd verkocht aan Record Holding te Sheffield. De verwachting dat dit bedrijf de metaalproductie van Sheffield naar IJlst zou verplaatsen, kwam niet uit. Record werd overgenomen door de American Tool Company en dat werd weer ingelijfd in Newell Rubbermaid. IJlst raakte uit beeld. In 2003 sloot de fabriek., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 136-139.
10. • 
      • detail fsm:col1:dat2900:FSM-1987-059
    • Titel Een paar Friese schaatsen van het merk G. Pool, Wergea.
    • Vervaardiger Pool, G.
    • Objectnummer 1987-059
    • Periode van 1865
    • Periode tot 1916
    • Beschrijving Een paar Friese schaatsen.
    • Achtergrondinformatie Gerben Pool (1835-1916) was zoon van een kuiper. Hij was smidsknecht bij D.G. Minkema te Easterlittens. Rond 1858 werd hij zelfstandig smid in Warten. Rond 1865 vestigde hij zich als smid in Wergea. Hij maakte schaatsijzers, die hij voorzag van schaatshouten van P.A. Kamstra te Wergea, later van diens broer Sjoerd Kamstra en nog later van timmerman Jan Daniël de Vries (die later uitvoerder werd in de fabriek van A.K. Hoekstra te Wergea). Pool was een van de eerste schaatsenmakers die een veiligheidskrul op zijn schaatsen maakten. Met schaatsen van Pool werd veel geadverteerd. hij was een van de bekendste schaatsenmakers in Wergea. In 1901 verhuisde Pool naar zijn geboorteplaats IJlst. Ook daar maakte hij schaatsen. In 1906 stopte hij daarmee en verhuisde terug naar Wergea., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 126-127, 142.
11. • 
      • detail fsm:col1:dat2901:FSM-1988-081
    • Titel Een paar Friese doorlopers van het merk S. Hempenius, Warten.
    • Vervaardiger Hempenius, S. ; Warten
    • Objectnummer 1988-081
    • Periode van 1930
    • Periode tot 1947
    • Beschrijving Een paar Friese doorlopers met afgeplatte krul.
    • Achtergrondinformatie Sikke Hempenius (1907-1982) is geboren in Hallum. Hij werd smidsknecht bij schaatsenmaker Reinder Boorsma te Warten. In 1925 begon Hempenius een eigen smederij. Hij hield zich voornamelijk bezig met electriciteits- en loodgieterswerk. In de dertiger jaren begon hij ook met het maken van schaatsijzers. Hij verkocht deze ijzers los of monteerde er houten op. Deze houten werden gemaakt door Arjen Kasje en later door timmerman Tjerk Spiekstra., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) p. 118.
12. • 
      • detail fsm:col1:dat2926:FSM-1982-388
    • Titel Trekslede.
    • Vervaardiger onbekend
    • Objectnummer 1982-388
    • Periode van 1900
    • Periode tot 1950
    • Beschrijving Trekslede. Eenvoudig houten model. Vurenhout. De ijzers zijn van buis, dat aan de einden is platgeslagen.
13. • 
      • detail fsm:col1:dat2978:FSM-1990-174
    • Titel Een paar baanschaatsen van het merk JEVEKA.
    • Vervaardiger Zandstra, W.T.
    • Objectnummer 1990-174
    • Periode van 1950
    • Periode tot 1975
    • Beschrijving Een paar baanschaatsen of schoonrijders met ronde hak. Op beide schaatsen een etiket: 'JEVEKA / De allerbeste'. Op de rechterschaats bovendien een etiket 'Nederlandsch / Fabrikaat'. Het montuur ontbreekt.
    • Achtergrondinformatie Het merk Jeveka wordt in het overzicht van Friese schaatsenmakers van Wiebe Blauw niet genoemd. Het is een merk dat is opgekocht door de firma Zandstra te Sneek. Deze liet door anderen schaatsen maken en liet die voorzien van dergelijke merken. De firma W.Th. Zandstra was een sportzaak. De opeenvolgende generaties Zandstra waren meer schaatsenhandelaars dan schaatsenmakers. Er werden schaatsen in opdracht van anderen gemaakt, voorzien van merken die Zandstra had opgekocht. Later werden verschillende schaatsonderdelen van derden door Zandstra in elkaar gezet en verkocht als Zandstra-schaatsen.
14. • 
      • detail fsm:col1:dat2991:FSM-1997-124
    • Titel Sticker van de Elfstedentocht in Franeker.
    • Vervaardiger onbekend
    • Trefwoorden elfstedentochten, Franeker
    • Objectnummer 1997-124
    • Periode van 1997
    • Periode tot 1997
    • Beschrijving Sticker. Opdruk in de kleuren geel en blauw. rechtsonder een afbeelding van het Elfstedenkruisje. Tekst: Franeker. Net de earst... Wol de bêste!'.
15. • 
      • detail fsm:col1:dat3067:f-1983-123
    • Titel Arrenslede. Versierd met ajourmotieven en geschilderde wintertaferelen.
    • Vervaardiger onbekend
    • Objectnummer 1983-123
    • Periode van 1800
    • Periode tot 1900
    • Beschrijving Arrenslede met twee bomen. Geel geschilderd. Versierd in ajour en met beschilderingen: bloemen, schaatsers, een hert etc. De beschilderingen op de grote vlakken zijn professioneler dan de kleinere. De bak is van binnen rood en blauw. Voorzijde versierd met een gebeeldhouwd zeepaardje. De glijers hebben aan de onderzijde ijzerbeslag en achter sporen (remmem).
    • Achtergrondinformatie Registratienummer Stichting Behoud Arresleden: 23, literatuur: - Wiebe Keikes en Herman Vos, Arresleden in Friesland (z.p., 1991) - Jaarboek Fries Scheepvaart Museum 1983, p. 26
16. • 
      • detail fsm:col1:dat3157:FSM-1983-018
    • Titel Een paar combinoren van het merk J. Nooitgedagt, IJlst.
    • Vervaardiger Nooitgedagt, J.
    • Objectnummer 1983-018
    • Periode van 1954
    • Periode tot 1965
    • Beschrijving Een paar combinoren. Het hout is als van de stheemanschaats, met uitgewerkte hak. Het is gemonteerd op een lichtmetalen buis waarin de schenkel is gelast. Op de rechterschaats een etiket. Nummer 3961. De ijzers zijn verbogen. Zonder montuur. In het hakgedeelte is gestempeld 'NED. OCTROOI 78877'.
    • Achtergrondinformatie Jan Nooitgedagt (1840-1920) was de grondlegger van de schaatsen- en gereedschapfabriek Nooitgedagt te IJlst. In 1865 kocht hij een smederij en begon daar schaatsen en schaven te maken. De vier zonen van Nooitgedagt werkten ook in het bedrijf: Jarig (1866-1942), Aldert (1871-1929), Tymen (1873-1957) en Jentje (1878-1935). Tegen het einde van de 19de eeuw gingen de zaken goed. In 1893 werd een nieuwe fabriek gebouwd. In 1900 had Nooitgedagt circa 50 man personeel in dienst. De vier zonen maakten studiereizen naar Frankrijk, Engeland en Zweden om op de hoogte te blijven van de nieuwste materialen en productietechnieken. Rond 1900 trad vader Jan uit het bedrijf en namen de vier zonen het bedrijf over. Zij bleven voornamelijk schaatsen en gereedschappen maken. Rond 1935 namen twee kleinzonen van Jan Nooitgedagt het bedrijf over: Jan Jarigs (1893-1945), Jan Alderts (1897-1982). In 1945 kwam Tjitte Jentjes (1917-1988) op de afdeling hout. In 1950 kwamen Jarich Jans (geboren 1922) op de afdeling kantoor en Aldert Jans (geboren 1926) op de afdeling metaal. In 1965 werd de productie van schaatsen gestopt. In 1972 stopte de prodcutie van houten speelgoed. De productie van de steekbeitel werd toen sterkt opgevoerd. Begin jaren negentig kreeg het familiebedrijf een forse klap te verwerken; de grote Zweedse afnemer kocht een beitelfabriek op en zegde het contract met Nooitgedagt op. In 1991 werd er nog een nieuw fabriekspand geopend. Het bedrijf legde zich volledig toe op de metaalproductie. Wybrand Jan Attema, achterkleinzoon van de oprichter Jan Nooitgedagt, ging rond 1995 met pensioen. Er was in de familie geen opvolger. Het bedrijf werd verkocht aan Record Holding te Sheffield. De verwachting dat dit bedrijf de metaalproductie van Sheffield naar IJlst zou verplaatsen, kwam niet uit. Record werd overgenomen door de American Tool Company en dat werd weer ingelijfd in Newell Rubbermaid. IJlst raakte uit beeld. In 2003 sloot de fabriek., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 136-139.
17. • 
      • detail fsm:col1:dat3158:FSM-1988-667
    • Titel Een paar Zuidhollandse schaatsen met besneden montuur.
    • Vervaardiger onbekend
    • Objectnummer 1988-667
    • Periode van 1875
    • Periode tot 1900
    • Beschrijving Een paar Zuidhollandse schaatsen, met op de krul een ruitvormig knopje. De hakleren zijn versierd met snijwerk.
18. • 
      • detail fsm:col1:dat3159:FSM-1983-016
    • Titel Een paar Wichers-de-Salisschaatsen van het merk Frisia, IJlst.
    • Vervaardiger Frisia
    • Objectnummer 1983-016
    • Periode van 1922
    • Periode tot 1960
    • Beschrijving Een paar schaatsen. Type: gewijzigde Wichers-de-Salisschaats. Op beide schaatsen een etiket. Zonder montuur.
    • Achtergrondinformatie Klaas Eeltje de Vries (1861-1935) was timmermansknecht en maakte schaatshouten voor verschillende schaatsenmakerijen (J. Nooitgedagt en Cornelis Faber te IJlst, A.W. Nauta te Heeg, etc.). Samen met zijn zoon Willem (1902-1962) richtte hij in 1922 een zelfstandige schaatsenfabriek op. Ze voorzagen hun schaatsen van het gedeponeerde merk FRISIA. Naast schaatsen maakten ze er ook ander houtwerk. Ze maakten rond de 10.000 schaatsen per jaar. Rond 1960 nam zoon Eeltje (1931 - ) het bedrijf van Willem de Vries over. De fabriek bleef produceren tot 1987., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) p. 143.
19. • 
      • detail fsm:col1:dat3160:FSM-1983-017
    • Titel Een paar Friese doorlopers van het merk IJsvogel IJlst.
    • Vervaardiger Nooitgedagt, J.
    • Objectnummer 1983-017
    • Periode van 1925
    • Periode tot 1950
    • Beschrijving Een paar Friese doorlopers. Versierd met koperen knopje op de punt. Op de rechterschaats een etiket: 'IJSVOGEL - IJLST wettig gedeponeerd'. Zonder montuur.
    • Achtergrondinformatie Het merk 'IJsvogel' werd gebruikt door J. Nooitgedagt te IJlst. (Het merk komt in het overzicht van Friese schaatsenmakers van Wiebe Blauw niet voor.) Jan Nooitgedagt (1840-1920) was de grondlegger van de schaatsen- en gereedschapfabriek Nooitgedagt te IJlst. In 1865 kocht hij een smederij en begon daar schaatsen en schaven te maken. De vier zonen van Nooitgedagt werkten ook in het bedrijf: Jarig (1866-1942), Aldert (1871-1929), Tymen (1873-1957) en Jentje (1878-1935). Tegen het einde van de 19de eeuw gingen de zaken goed. In 1893 werd een nieuwe fabriek gebouwd. In 1900 had Nooitgedagt circa 50 man personeel in dienst. De vier zonen maakten studiereizen naar Frankrijk, Engeland en Zweden om op de hoogte te blijven van de nieuwste materialen en productietechnieken. Rond 1900 trad vader Jan uit het bedrijf en namen de vier zonen het bedrijf over. Zij bleven voornamelijk schaatsen en gereedschappen maken. Rond 1935 namen twee kleinzonen van Jan Nooitgedagt het bedrijf over: Jan Jarigs (1893-1945), Jan Alderts (1897-1982). In 1945 kwam Tjitte Jentjes (1917-1988) op de afdeling hout. In 1950 kwamen Jarich Jans (geboren 1922) op de afdeling kantoor en Aldert Jans (geboren 1926) op de afdeling metaal. In 1965 werd de productie van schaatsen gestopt. In 1972 stopte de prodcutie van houten speelgoed. De productie van de steekbeitel werd toen sterkt opgevoerd. Begin jaren negentig kreeg het familiebedrijf een forse klap te verwerken; de grote Zweedse afnemer kocht een beitelfabriek op en zegde het contract met Nooitgedagt op. In 1991 werd er nog een nieuw fabriekspand geopend. Het bedrijf legde zich volledig toe op de metaalproductie. Wybrand Jan Attema, achterkleinzoon van de oprichter Jan Nooitgedagt, ging rond 1995 met pensioen. Er was in de familie geen opvolger. Het bedrijf werd verkocht aan Record Holding te Sheffield. De verwachting dat dit bedrijf de metaalproductie van Sheffield naar IJlst zou verplaatsen, kwam niet uit. Record werd overgenomen door de American Tool Company en dat werd weer ingelijfd in Newell Rubbermaid. IJlst raakte uit beeld. In 2003 sloot de fabriek.
20. • 
      • detail fsm:col1:dat3161:FSM-1988-160
    • Titel Een paar Groninger schaatsen met lange hals.
    • Vervaardiger onbekend
    • Objectnummer 1988-160
    • Periode van 1875
    • Periode tot 1900
    • Beschrijving Een paar Groninger schaatsen met lange hals, versierd met een aangesmede koperen knop in de vorm van een eikel. Met montuur.
21. • 
      • detail fsm:col1:dat3162:FSM-1988-156
    • Titel Schaatsen van Pieter Koopmans, burgemeester van Bolsward.
    • Vervaardiger onbekend
    • Trefwoorden Bolsward, ijstochten, Koopmans, Pieter
    • Objectnummer 1988-156
    • Periode van 1750
    • Periode tot 1763
    • Beschrijving Een paar schaatsen. De onderzijden van de houten zijn met snijwerk versierd met leeuwen en geometrische figuren.
    • Achtergrondinformatie De schaatsen waren van Pieter Koopmans, burgemeester van Bolsward, die op 25 januari 1763 in één dag van Den Haag naar Leeuwarden schaatstse. Het portret van Pieter Koopmans heeft inv.nr. 1988-157., literatuur: - J.R. ter Molen, 'Dat is 'et haakie, daar de kluw an hangt' in: Antiek, 1978, pp. 408-415 (over de winter van 1763). - Leeuwarder Courant 29-10-1938
22. • 
      • detail fsm:col1:dat3163:FSM-1983-019
    • Titel Een paar kinderschaatsen van het merk Ving, Noorwegen.
    • Vervaardiger Ving ; Noorwegen
    • Objectnummer 1983-019
    • Periode van 1950
    • Periode tot 1975
    • Beschrijving Een paar kinderschaatsen. De schaatsen zijn geheel van metaal vervaardigd. De voetplaat is aan de zijkanten naar onder omgebogen, als steuntjes (vleugels). Aan de achterzijde zijn de zijkanten omhoog omgebogen als hielsteun. Op de bovenzijde van de voetplaat voor en achter twee scherpe puntjes die in de zool van het schoeisel dringen. Aan de onderkant is het schaatsijzer gemonteerd. Zonder montuur. et bijbehorende doos met het opschrift 'Ving Banresköyten medvinger. Christiania staal & jernvarefabrik a.s. Moss, Norway'.
23. • 
      • detail fsm:col1:dat3164:FSM-1983-020
    • Titel Een paar kinderschaatsen met dubbele ijzers, zonder merk.
    • Vervaardiger onbekend
    • Objectnummer 1983-020
    • Periode van 1950
    • Periode tot 1975
    • Beschrijving Een paar kinderschaatsen. Geheel vervaardigd van verzinkt metaal. Dubbele ijzers: één strook metaal, tweemaal omgebogen tot een omgekeerde U-vorm. Daarop een vaste voetstapel met haken, om riemen door te laten lopen, en een met schroeven verstelbaar hakstuk.
24. • 
      • detail fsm:col1:dat3165:FSM-1983-021
    • Titel Een paar metalen schaatsen van het merk Batavus, Heerenveen.
    • Vervaardiger Batavus
    • Objectnummer 1983-021
    • Periode van 1933
    • Periode tot 1955
    • Beschrijving Een paar metalen schaatsen. Onderbindnoren zonder schoen. De ijzers moeten met met riemen aan de eigen schoen worden bevestigd. Met bijbehorende doos (voor maat 27) met daarop 'BATAVUS - HEERENVEEN / FRIESLAND'S beste schaats / beroemd door kwaliteit. De linkerschaats is defect: schenkel in de buis gezakt.
    • Achtergrondinformatie Andries Gaastra (1879-1945) nam in 1917 de Phoenix rijwielenfabriek in Heerenveen over. Vanaf 1933 werden in deze fabriek naast fietsen ook schaatsen gemaakt. bij de Wereldtentoonstelling van 1935 in Brussel kreeg Batavus de Grand Prix. In 1939 nam zoon Gerrit Gaastra (1900 - ) de zaak over. Na de Tweede Wereldoorlog werd het hotel Vernimmen in bedrijf genomen als schaatsmakerij. In 1955 werd de productie van schaatsen gestaakt. De voorraad schaatsijzers werd opgekocht door de firma Zandstra te Sneek die ze verkocht onder het merk Zandstra - Sneek., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994), pp. 95-96.
25. • 
      • detail fsm:col1:dat3166:FSM-1983-022
    • Titel Een half paar noren van het merk N.S.A., Akkrum.
    • Vervaardiger Nijdam, Jan
    • Objectnummer 1983-022
    • Periode van 1950
    • Periode tot 1983
    • Beschrijving Een half paar noren met lederen schoenen. Het metalen gedeelte is T-vormig, in plaats van buisvormig. In de T-vorm is de schenkel gelast.
    • Achtergrondinformatie Jan Nijdam (1899-1958) was de derde zoon van schaatsenmaker Hotse Nijdam uit Akkrum. In 1925 vestigde hij zich vanuit Heerenveen weer in Akkrum. Hij werd ingeschreven als klompmaker, maar maakte ook schaatshouten. In 1934 begon hij een schaatsenfabriek. Er waren toen in Akkrum twee Nijdam-fabrieken: die van vader Hotse en die van Jan. In 1942 trad broer Klaas toe als compagnon, waarbij de machines van vader Hotse werden overgenomen. Klaas werd in 1946 uitgekocht. Hij ging in 1953 werken bij zijn andere broer, Gerrit Nijdam in Oranjewoud. Jan Nijdam ging verder met zijn zoon Tjitse. De ijzers betrok hij bij G.S. Ruiter in Bolsward, Kees Meinderts in Wergea en S. van der Molen. Nijdam maakte op zijn beurt schaatshouten voor Kees Meinderts in Wergea. In de jaren vijfig werd met broer Hotse Nijdam een juridisch steekspel gevoerd over het gebruik van het merk Nijdam. Het resulteerde erin dat Jan Nijdam het merk NSA moest voeren en dat Gerrit Nijdam de familienaam in zijn merk mocht behouden. Jan Nijdam overleed in 1958. Zoon Tjitse (1930 - ) nam het bedrijf over. Hij startte in 1964 een eigen smederij. Er waren toen 30 man in dienst. In de jaren zeventig ging het echter minder goed. In 1976 werd met de firma Zandstra te Sneek een overeenkomst gesloten: Nijdam werd de vaste leverancier van Zandstra en zou voortaan ook de door Zandstra opgekochte merken (Batavus, IIsnocht, Armada, etc.) maken. In 1983 werd de fabriek gesloten., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 74-76.
26. • 
      • detail fsm:col1:dat3167:FSM-1983-023
    • Titel Een paar lederen schaatsenhoezen voor Friese doorlopers.
    • Vervaardiger onbekend
    • Objectnummer 1983-023
    • Periode van 1950
    • Periode tot 1975
    • Beschrijving Een paar lederen schaatshoezen voor passend op Friese doorlopers van maar 27.
27. • 
      • detail fsm:col1:dat3168:FSM-1983-024
    • Titel Monstermap met voorbeelden van leerwerk voor schaatsen.
    • Vervaardiger Zandstra, W.T.
    • Objectnummer 1983-024
    • Periode van 1939
    • Periode tot 1939
    • Beschrijving Monstermap. Doek, met daarop verschillende soorten lederwerk voor schaatsen. Erbij hoort een gedrukte brief waarin de firma Zandstra uit Sneek bekend maakt de voorraden en gereedschappen van de fa. Grasso te Akkrum te hebben gekocht. Daaronder een prijslijst.
    • Achtergrondinformatie De firma W.Th. Zandstra was een sportzaak. De opeenvolgende generaties Zandstra waren meer schaatsenhandelaars dan schaatsenmakers. Er werden schaatsen in opdracht van anderen gemaakt, voorzien van merken die Zandstra had opgekocht. Later werden verschillende schaatsonderdelen van derden door Zandstra in elkaar gezet en verkocht als Zandstra-schaatsen., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) p. 115.
28. • 
      • detail fsm:col1:dat3169:FSM-1984-117
    • Titel Een paar Friese schaatsen van het merk H. Nauta, IJlst.
    • Vervaardiger Nauta, Heero Rink
    • Objectnummer 1984-117
    • Periode van 1865
    • Periode tot 1910
    • Beschrijving Een paar Friese schaatsen. Met veiligheidshals.
    • Achtergrondinformatie Heero Nauta (1841-1923) kwam in 1863 vanuit Lemmer in IJlst, waar hij een smederij vestigde aan de Zevenpelsen 11. Hij maakte er scheepsbeslag voor de IJlster werven. In 1865 begon hij met het maken van schaatsen. Rond 1910 nam zijn zoon Rink Bonne Nauta het bedrijf van zijn vader over., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 136-139.
29. • 
      • detail fsm:col1:dat3170:FSM-1983-025
    • Titel Een paar baanschaatsen van het merk P.B., Heerenveen.
    • Vervaardiger Bos, P.
    • Objectnummer 1983-025
    • Periode van 1934
    • Periode tot 1955
    • Beschrijving Een paar baanschaatsen. Korte schaats met rond geslepen schenkels. Met montuur en resten van een etiket.
    • Achtergrondinformatie Pier Bos (1895-1964) richtte in 1934 samen met Siebe Geertsma (1890-1968) de N.V. Friesche Schaatsenfabriek te Heerenveen op. Als winkelier in touw en leer had Bos al vanaf 1930 schaatsen verkocht (met name van E. Vonk te Oudeschoot). Al vrij snel nam het bedrijf een grote vlucht: na vijf jaar werkten er in het bedrijf al 20 mensen. In 1947 stapte Geertsema uit het bedrijf. In 1955 stopte het bedrijf met het maken van schaatsen., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 96-97.
30. • 
      • detail fsm:col1:dat3171:FSM-1983-015
    • Titel Een paar Friese doorlopers van het merk P.B., Heerenveen.
    • Vervaardiger Bos, P.
    • Objectnummer 1983-015
    • Periode van 1934
    • Periode tot 1955
    • Beschrijving Een paar Friese doorlopers. Op beide schaatsen een etiket. Zonder montuur. Met bijbehorende doos.
    • Achtergrondinformatie Pier Bos (1895-1964) richtte in 1934 samen met Siebe Geertsma (1890-1968) de N.V. Friesche Schaatsenfabriek te Heerenveen op. Als winkelier in touw en leer had Bos al vanaf 1930 schaatsen verkocht (met name van E. Vonk te Oudeschoot). Al vrij snel nam het bedrijf een grote vlucht: na vijf jaar werkten er in het bedrijf al 20 mensen. In 1947 stapte Geertsema uit het bedrijf. In 1955 stopte het bedrijf met het maken van schaatsen., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 96-97.
31. • 
      • detail fsm:col1:dat3172:FSM-1983-028
    • Titel Een half paar Friese schaatsen zonder merk.
    • Vervaardiger onbekend
    • Objectnummer 1983-028
    • Periode van 1875
    • Periode tot 1900
    • Beschrijving Een half paar Friese schaatsen. Vrij lange hals. Hakleer ontbreekt. Van het paar is alleen de linkerschaats aanwezig.
32. • 
      • detail fsm:col1:dat3173:FSM-1983-029
    • Titel Een half paar Friese schaatsen van het merk E. Vonk, Oudeschoot.
    • Vervaardiger Vonk, E. ; Oudeschoot
    • Objectnummer 1983-029
    • Periode van 1913
    • Periode tot 1960
    • Beschrijving Een half paar Friese schaatsen. Rechter schaatst. Korte hals.
    • Achtergrondinformatie Egbert Vonk (1890-1971) was schaatshoutmaker bij G.S. Ruiter te Akkrum. In 1913 verhuisde hij naar Oudeschoot en begoon daar zelf schaathouten te maken. In 1924 richtte hij schaatsenfabriek op. De ijzers werden eerst geleverd door P. de Jong in Terherne en A. Gaastra in Heerenveen. Later maakte men de ijzers zelf. In 1928 werkten er 23 man. In 1937 ontwikkelde Vonk de aluminiumschaats: het schaatshout werd gemaakt van gegoten metaal. In 1954 kwam Vonk met de zaagschaats: een schaats met inkervingen in het ijzer om het glijvlak te vergroten. Beide vindingen waren weinig succesvol. In 1960 werd het bedrijf gesloten., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994), p. 110.
33. • 
      • detail fsm:col1:dat3174:FSM-1983-030
    • Titel Een paar Friese schaatsen van het merk T. Faber, IJlst.
    • Vervaardiger Faber, Thomas
    • Objectnummer 1983-030
    • Periode van 1849
    • Periode tot 1895
    • Beschrijving Een paar Friese schaatsen.
    • Achtergrondinformatie Thomas Jacob Faber (1825-1886) was zoon van een grofsmid. Hij begon een schaatsenmakerij in IJlst in 1849. In een advertentie in de Leewuarder Courant maakt hij bekend dat zijn schaatsen te herkennen waren aan het merk TF. Na zijn dood in 1886 zette zijn weduwe het bedrijf voort onder de naam van Thomas Faber. De schaatsen van Thomas Faber waren kennelijk beroemd. Er werd veel mee geadverteerd door schaatsenhandelaren en in 1889 bracht de Groninger sigarenfabrikant Aldershoff zelfs een sigaar op de markt van het merk 'de IJlster schaats van Thomas Faber'. In 1895 werd de schaatsenmakerij te koop aangeboden., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) p. 135.
34. • 
      • detail fsm:col1:dat3175:FSM-1991-032
    • Titel Een half paar Friese schaatsen van het merk G.S. Ruiter, Bolsward.
    • Vervaardiger Ruiter, G.S. (Bolsward)
    • Objectnummer 1991-032
    • Periode van 1901
    • Periode tot 1940
    • Beschrijving Een half paar Friese schaatsen. Lage hals. Met montuur.
    • Achtergrondinformatie Geert Ruiter (1861-1916) nam in 1889 de schaatsenfabriek van zijn vader Geert Stevens Ruiter te Akkrum over. Na een conflict met zijn medefirmant J. de Jong vestigde hij in 1901 een schaatsenmakerij in Bolsward. In 1905 werd er een grote fabriek gebouwd. Voor de financiering werd de N.V. Ruiters Schaatsenfabriek en Grofsmederij opgericht. Drijvende kracht hierachter was mr. G. Vissering, directeur van de Amsterdamsche Bank (liefhebber van schaatsen en ontwerper van nieuwe modellen). Het werd één van de vier grote schaatsenfabrieken van Friesland (naast G.S. Ruiter te Akkrum, J. Nooitgedagt te IJlst en A.K. Hoekstra te Wergea). Bij het overlijden van Geert Ruiter in 1915 werd de vennootschap ontbonden. De fabriek werd in 1916 afgebroken. Zoon Dirk Ruiter (1884-1940) begon in 1918 weer een kleine schaatsenmakerij in Bolsward. Hij maakte gebruik van de merken van zijn vader. Rond 1925 waren er rond vijftien personeelsleden. Na het overlijden van Dirk Ruiter in 1940 werd het bedrijf gesloten., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 82-83.
35. • 
      • detail fsm:col1:dat3176:FSM-1983-033
    • Titel Een paar schaatsen van het merk B. Lantinga, Wergea.
    • Vervaardiger Lantinga, B.
    • Objectnummer 1983-033
    • Periode van 1938
    • Periode tot 1963
    • Beschrijving Een paar Friese laagspringers. De voetstapel is niet, zoals gewoonlijk bij dit type, uitgewerkt. Op het hout een stempel 'F. v.d. Meer en A. Kasje / Warga'.
    • Achtergrondinformatie Bonne Lantinga (1900-1970) was zoon van de schaatsenmakende smid Luitzen Lantinga te Wergea. In 1938 volgde hij zijn vader in het bedrijf op. Hij maakte schaatsen voor andere schaatsenmakers (bijvoorbeeld A.K. Hoekstra te Wergea), maar verkocht ze ook zelf. In 1963 werd de zaak opgeheven. De naam A. Kasje is van Arjen Kasje, een werkloze MTS-er die in de crisistijd schaatshouten maakt voorJan Ids Rosier te Wergea en Sikke Hempenius te Warten. Wie F. van der Meer is is niet bekend., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 118, 124-125, 128.
36. • 
      • detail fsm:col1:dat3177:FSM-1983-224
    • Titel Een paar Friese doorlopers van het merk R. Westra, Nijega.
    • Vervaardiger Westra, R. ; Elahuizen
    • Objectnummer 1983-224
    • Periode van 1900
    • Periode tot 1925
    • Beschrijving Een paar Friese doorlopers. Met montuur.
    • Achtergrondinformatie Rinze B. Westra (1901-1988) werkte als knecht bij schaatsenmakende smeden: J. Zuiderhof in Sloten, Lieuwe Bruinsma in Woudsend, G.S. Ruiter in Akkrum en C.L. Nauta in Heeg. In 1924 begon hij een eigen smederij in Elahuizen (Nijega). Ook daar maakte hij schaatsen. In 1951 legde Westra zich als kleine schaatsenmaker toe op het maken van hoge noren. Hij ontwikkelde een torpedobuis van goede kwaliteit. J. Nooitgedagt had er belangstelling voor, maar Westra gaf zijn geheim niet prijs. In de jaren zestig moest het bedrijf van Westra sluiten door te hevige concurrenteivan goedkope Japanse noren., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994), p. 38 en 87.
37. • 
      • detail fsm:col1:dat3178:FSM-1983-223
    • Titel Een paar kinderschaatsen van het merk Friesche Schaats.
    • Vervaardiger Planting, Z.
    • Objectnummer 1983-223
    • Periode van 1948
    • Periode tot 1980
    • Beschrijving Een paar kinderschaatsen. Op de rechterschaats een restant van een etiket waarop (waarschijnlijk) 'FRIESCH FABRIKAAT'. De hakleren ontbreken.
    • Achtergrondinformatie Het merk Friesche schaats werd gebruikt door Zweitse Planting in IJlst. Ook anderen gebruikten het merk wel maar plaatsten daarbij wel een plaatsnaam: Friesche Schaats Warga is van Kees Meinderts en Friesche Schaats Akkrum is van de Gebroeders Ratsma te Akkrum. Zweitze Planting (1897-1981) was smid. Aanvankelijk werkte hij op de werf Zwolsman te IJlst, bij kuiperij Woudstra te IJlst en later bij J. Nooitgedagt. Daar werd hij chef. Hij ontwierp er ondermeer de Elfstedenschaats (1940) en maakte de matrijzen voor metalen kunstrijschaatsen. In 1948 begon hij met zijn zoon Bouke Planting (1925 - ) een eigen bedrijf. Ze namen de machines over van de in 1945 overleden schaatsenmaker Christoffel van der Goot. Zij maakten er kunstrijschaatsen en noren met ijzers van een T-stuk. Het bedrijf bleef bestaan tot 1980., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 39-40, 145-146.
38. • 
      • detail fsm:col1:dat3214:FSM-1991-164
    • Titel Halfproduct van de schaatsenmaker A. de Vries, Oranjewoud. Stadium 3.
    • Vervaardiger Vries, Albert de
    • Objectnummer 1991-164
    • Periode van 1991
    • Periode tot 1991
    • Beschrijving Halfproduct van de schaatsenmaker A. de Vries, Oranjewoud. Stadium 3. Het hout is langs de op het blok afgetekende lijnen (zie stadium 2) afgezaagd.
    • Achtergrondinformatie Albert de Vries (1923 - ) is zoon van schaatshoutmaker Andries de Vries uit Goutum. In drukke tijden werkte Albert mee in het bedrijf van zijn vader. Werd timmerman op Vlieland en woonde later in Oranjewoud. Hij maakte op demonstraties dan nog schaatshouten en voorzag die van het merk van zijn vader: 'A. de Vries van Warga'., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994), p. 90-91.
39. • 
      • detail fsm:col1:dat3216:FSM-1983-072
    • Titel Een paar Friese schaatsen van het merk D.G. Minkema, Easterlittens.
    • Vervaardiger Minkema, D.G.
    • Objectnummer 1983-072
    • Periode van 1884
    • Periode tot 1920
    • Beschrijving Een paar Friese schaatsen. Hakleer met knoop.
    • Achtergrondinformatie Durk Gerrits Minkema (1825-1887) vestigde zich in 1852 vanuit Heerenveen in de smederij van Heere Westra te Easterlittens. Net als zijn voorganger maakte hij daar ook schaatsijzers voor Keimpe en later Abraham Hoekstra te Wergea. Ook bracht hij schaatsen onder eigen merk op de markt. Minkema was een bekwaam smid die met schaatsen en ander smeedwerk veel prijzen behaalde op nijverheidstentoonstellingen. Rond 1884 namen zijn zoons Durk (1859-1927) en Hans de zaak over. Durk richtte zich op de schaatsen en Hans op het andere smeedwerk. Ze bleven gebruik maken van het merk van hun vader. In 1898 begon Hans Minkema een smederij in Sneek. In 1904 werd een nieuwe fabriek in Easterlittens ingericht. Er werkten 12-14 man personeel en er werd gebruik gemaakt van machines. In mei 1920 sloot het bedrijf., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 104-107.
40. • 
      • detail fsm:col1:dat3217:FSM-1983-073
    • Titel Een half paar schaatsen van het merk J. Noorman, Den Ham.
    • Vervaardiger Noorman, J. ; Den Ham
    • Objectnummer 1983-073
    • Periode van 1925
    • Periode tot 1950
    • Beschrijving Een half paar Friese doorlopers. Het hakleer ontbreekt.
    • Achtergrondinformatie J. Noorman te Den Ham was een lverancier van schaatsen. Hij betrok de schaatsen bij diverse schaatsenmakers, ook in Friesland, en liet die voorzien van zijn eigen merk. Bekend is dat hij schaatsen liet maken bij Jan Nijdam te Akkrum en bij de gebroeders Kuipers in Garyp., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) pp. 76, 89.
41. • 
      • detail fsm:col1:dat3218:FSM-1983-074
    • Titel Een half paar Friese doorlopers van het merk Hartelust, Leeuwarden.
    • Vervaardiger Hartelust
    • Objectnummer 1983-074
    • Periode van 1920
    • Periode tot 1950
    • Beschrijving Een half paar Friese doorlopers. Hakleer ontbreekt.
    • Achtergrondinformatie N.V. Hartelust's IJzerhandel te Leeuwarden ontstond in 1892 toen B. Hartelust de ijzerhandel van de Gebroeders Reynders te Leeuwarden overnam. De firma leverde veel schaatsenstaal aan diverse schaatsenmakers in Friesland. Ook verkochten ze schaatsen, voorzien van hun eigen merk. Deze schaatsen werden ondermeer gemaakt door G.S. Ruiter te Akkrum, R.T. Boorsma te Warten, Kees Meinderts te Wergea, J.D. de Vries te Wergea en Frisia in IJlst., literatuur: - W. Blauw (e.a.) Friese schaatsenmakers (Franeker, 1994) p. 147.
42. • 
      • detail fsm:col1:dat3219:FSM-1988-253
    • Titel Foto van een kampioenschap kortebaan schaatsen voor vrouwen te Leeuwarden.
    • Vervaardiger onbekend
    • Trefwoorden hardrijderijen, Leeuwarden
    • Objectnummer 1988-253
    • Periode van 1955
    • Periode tot 1955
    • Beschrijving Foto van een kortebaan schaatswedstrijd voor vrouwen. Bijschrift: 'landskampioenschap Vrouwen 26 Februari 1955'. Op de foto staat het publiek rond de baan. De foto is ingelijst door Muurtooi in Leeuwarden.
    • Achtergrondinformatie De wedstrijd werd waarschijnlijk gehouden op de IJsbaan aan de Bleekerstraat te Leeuwarden.